ابوحنیفه دینوری


 زندگینامه ابوحنیفه دینوری

ابوحنیفه احمد بن داوود بن ونند دینوری معروف به ابوحنیفه دینوری در حدود سال 210 هجری قمری در دینور کرمانشاه دیده به جهان گشود او دانشمندی بزرگ و از نوابغ روزگار بود که در دوره سامانیان زندگی می کرد و با علوم گیاه شناسی،تاریخ،جغرافی،ستاره شناسی،ریاضی و لغت شناسی آشنایی و دارای تالیفاتی بوده است او با علوم هند نیز آشنایی داشته و در آثار خود از آن بهره برده است. او دوران کودکی و نوجوانی را در زادگاهش گذراند و سپس برای فراگیری علوم مختلف به اصفهان،عراق،حجاز و شام سفر می کند. در سال 235 هجری قمری برای مدتی در اصفهان ساکن می شود و نجوم و ستاره شناسی را در آنجا فرامی گیرد و به رصدهای اخترشناسی می پردازد سپس در بصره و کوفه زبان عربی فرا می گیرد و کار گردآوری لغت را آغاز می کند.

ابوحنیفه را بزرگترین گیاه شناس مشرق زمین می دانند در این زمینه کتابی به نام کتاب النبات در شش جلد دارد که فقط جلدهای سه و چهار آن در دست می باشد در این دو جلد توصیف دقیق بیش از 600 گیاه به ترتیب حروف الفبا آمده است و انواع خاک،خاک مناسب برای رشد گیاهان و مراحل رشد گیاهان تا تولید گل و میوه معرفی شده است ارزش این کتاب به آن اندازه است که ابن ابیطار نویسنده پرآوازه گیاهان دارویی در قرن هفتم،پنجاه گیاه را که پیشینیان از آن آگاه نبودند را از ابوحنیفه دینوری نقل می کند.

ابوحنیفه در زمینه ریاضیات نیز تحقیقاتی داشته است اما بیشتر کتاب های ریاضی او که درباره جبر و مقابله و حساب هندی بوده است به دست ما نرسیده است او همچنین کتاب الاکراد را با توجه به کرد تبار بودنش در زمینه اصل و نسب کردها نوشته است. ابوحنیفه کتابی بزرگ در تاریخ به نام اخبارالطوال (اخبار گذشته های دور) دارد که ابتدا به تاریخ خلقت می پردازد و در مورد پیامبرانی همچون ادریس،نوح،هود،ابراهیم،پادشاهی داوود و سلیمان و... مطالبی را بیان می کند درباره ظهور زرتشت و آیین او و نجات بنی اسراییل به وسیله پادشاهان ایران می پردازد و شرح حال پادشاهان ایران تا زمان ساسانیان و انقراض سلطنت آنها را بیان می کند. تاریخ اسلام در این کتاب به پیکارهای اعراب و ایرانیان در دوره خلافت عمر شروع و به پایان خلافت معتصم ختم می شود جنگ های حضرت علی(ع) با معاویه و جنگ های جمل،صفین،خوارج،واقعه کربلا،قیام مختار،قیام مردم ایران و خراسان به رهبری ابومسلم از دیگر مباحث کتاب است.

کتاب الانواء یکی دیگر از آثار اوست این کتاب نشان از تسلط کامل ابوحنیفه بر علوم نجوم و اسرار فلکی دارد چنانچه خواجه نصیرالدین طوسی در کتاب صورالکواکب از نظرات او در نجوم و علوم فلکی نام برده است. خواجه نصیرالدین طوسی با ذکر کتاب الانواء، ابوحنیفه را با عبارات زیر تحسین و تمجید کرده است:"هرچند در علم انواء بسیار کتاب ها دیده ایم اما تمام ترین و کامل ترین آن کتاب ها که در این فن دیده ایم کتاب ابوحنیفه دینوری است و این کتاب دال است بر آنکه او را به اخبار و اشعار و اسجاعی که در این فن از کتاب منقولست معرفتی بوده است تمام تر از دیگر کسانی که در این شیوه تالیف کرده اند". عبدالرحمن صوفی نیز در سال335 هجری قمری به دینور و خانه ابوحنیفه رفته و از بزرگان آنجا شنیده بود که او بر بام حجره اش رصد می کرده است.

ابوحنیفه کتابی در تفسیر قرآن مجید نیز نوشته که ابوحیان توحیدی این کتاب را مشتمل بر سیزده جلد معرفی کرده است. ابوحنیفه در سفرهای خود به مصر نیز مسافرت می کند و سرانجام در آنجا به سال 281 هجری قمری از دنیا می رود.

 

دانشمندان ایرانی       دانشمندان جهان       بهترین روش یادگیری ریاضی             آموزش ریاضی          آموزش کامپیوتر          تدریس آنلاین       

   تدریس دوره متوسطه         تدریس دوره دبیرستان

10 / 10
از 1 کاربر

ارسال نظر

عنوان نظر :*
نام شما :*
ایمیل :*
*